W XIV wieku zanim jeszcze król Kazimierz Wielki powołał do życia Akademię Krakowską na terenie Europy był jeden tylko Uniwersytet w Pradze. Za swojego panowania Kazimierz Wielki starał się, aby na wzór praskiego powstał podobny uniwersytet w Krakowie. Tak też się stało i dzięki zgodzi papieża Urbana V w dniu 12 maja 1364 roku król Kazimierz Wielki wydał dokument na mocy, którego utworzono pierwszy w średniowiecznej Polsce uniwersytet. Kazimierz Wielki utrzymywał średniowieczną uczelnię a fundusze na to miał z żup solnych, które w tamtym czasie zapewniały duże bogactwo. Początkowo powstały trzy wydziały. Pierwszy sztuk wyzwolonych, drugi medycyny a trzeci prawa. Niestety pomimo starań nie udało się za życia króla Kazimierza Wielkiego utworzyć najważniejszego jak na tamte czasy wydziału teologicznego.
Nie zachowało się zbyt wiele informacji o pierwszej Akademii Krakowskiej. Na pewno funkcjonowała przez 6 lat, czyli do śmierci króla. Nie do końca wiadomo, gdzie znajdowały się budynki pierwszej Akademii Krakowskiej. Być może w mieście Kazimierz, graniczącym z Krakowem? Świadczyć ma o tym tablica pamiątkowa na budynku pl. Wolnica 11 w dzisiejszym Krakowie. Są jednak opinie, że pierwsza Akademia Krakowska działała na Wawelu.
Po śmierci króla Kazimierza Wielkiego działalność Akademii Krakowskiej nieco przygasła, aby odrodzić się na nowo za czasów panowania króla Władysława Jagiełły i królowej Jadwigi. Para królewska szczególnie przyczyniła się do odnowienia Akademii Kazimierzowskiej. W XV wieku udało się ostatecznie tworzyć czwarty wydział, czyli teologiczny.
Królowa Jadwiga dokonywała wszelkich starań by wspomóc finansowo nowy Uniwersytet a przed śmiercią zapisała na jego rzecz prawie wszystkie swoje kosztowności. Uniwersytet w Krakowie pięknie się rozwijał na przestrzeni XV wieku i nie odbiegał niczym od innych, działających w średniowiecznej Europie.
Na koniec ciekawostka. Dawniej rolę internatu pełniła bursa, czyli miejsce, gdzie studenci mogli mieszkać w czasie pobierania nauki.